พระพุทธสุนันทากร เป็นพระพุทธรูปสำคัญ ประจำมหาวิทยาลัยราชภัฏสวนสุนันทามาตั้งแต่ครั้งเป็นวิทยาลัยครู

.

ประวัติความเป็นมาของพระพุทธรูปองค์นี้ เริ่มต้นขึ้นปีพุทธศักราช ๒๕๑๒ วิทยาลัยครูสวนสุนันทาในขณะนั้นคุณหญิงกรองแก้ว ปทุมานนท์ เป็นผู้อำนวยการ เป็นระยะเวลาที่วิทยาลัยได้ปรับปรุงระบบการจ่ายกระแสไฟฟ้าทั่วทั้งบริเวณ จาก 100 เป็น 220 โวลต์ จึงได้รื้อสายไฟฟ้าเดิมออกจนหมด ปรากฏเป็นลวดทองแดงกองเป็นวัสดุที่มีราคาแต่ไม่อาจใช้ประโยชน์ได้เป็นจำนวนมาก ชุมนุมส่งเสริมศิลปวัฒนธรรม วิทยาลัยครูสวนสวนสุนันทา อันมีอาจารย์พิมล(เสกวัฒน์) สายจันทร์ดี เป็นที่ปรึกษา จึงได้ขออนุญาตทางวิทยาลัยนำลวดทองแดงนั้น เป็นมวลสารตั้งต้นสำหรับจัดสร้างพระพุทธรูปสำคัญสำหรับวิทยาลัย ซึ่งขณะนั้นยังไม่มี โดยเห็นพ้องว่าควรจัดสร้างเป็นพระพุทธรูปปางประทานพรแบบพระราชนิยมในรัชกาลที่ ๙ ที่เรียกว่าแบบ ภปร. ซึ่งได้ทรงพระกรุณาโปรดให้วัดเทวสังฆาราม และวัดบวรนิเวศวิหารในสมัยที่สมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวงวชิรญาณสังวร แต่ครั้งยังดำรงสมณศักดิ์ที่พระสาสนโสภณ เป็นเจ้าอาวาสได้จัดสร้างขึ้น วิทยาลัยจึงทำหนังสือผ่านต้นสังกัด ขอพระราชทานพระบรมราชานุญาตจัดสร้างพระพุทธรูปตามแบบพระราชนิยม กับขอพระราชทานนาม และขอพระราชทานพระ ปรมาภิไธยย่อ ภปร. ประดิษฐานไว้ที่ผ้าทิพย์ของพระพุทธรูปด้วย

.

เมื่อสำนักราชเลขาธิการ ได้นำความขึ้นกราบบังคมทูลพระกรุณาแล้ว ทรงมีพระราชกระแสรับสั่งพระราชทานพระบรมราชานุญาตให้จัดสร้างได้ตามความประสงค์ แต่ทรงมีพระบรมราชวินิจฉัยว่า พระปรมาภิไธยย่อที่จะขอประดิษฐานไว้ที่ผ้าทิพย์นั้น ควรจะเป็นตราสัญลักษณ์ที่เกี่ยวข้องด้วยองค์สมเด็จพระนางเจ้าสุนันทากุมารีรัตน์ พระบรมราชเทวี จะเหมาะสมกว่า วิทยาลัยครูสวนสุนันทา รับพระราชกระแสรับสั่งนั้นใส่เกล้าฯ แล้วจึงเปลี่ยนสัญลักษณ์ที่ผ้าทิพย์ เป็นอักษร “ส” ในพระชฎามหากฐิน ซึ่งเป็นอักษรพระนามของสมเด็จพระนางเจ้าสุนันทากุมารีรัตน์ฯ นั่นเอง เมื่อจัดสร้างเสร็จสมบูรณ์ จึงได้นำความกราบบังทูลพระกรุณา ขอพระราชทานนามพระพุทธรูปอีกครั้ง จึงทรงทรงพระกรุณาพระราชทานนามว่า “พระพุทธสุนันทากร” และประดิษฐานไว้เป็นสิริมงคลแก่วิทยาลัยบนหอประชุมสุนันทานุสรณ์ ได้เชิญมาเป็นพระประธานในพิธีสำคัญต่างๆ ของวิทยาลัย อาทิ ตั้งในพิธีเจริญพระพุทธมนต์ฉลองพระราชานุสาวรีย์ สมเด็จพระนางเจ้าสุนันทากุมารีรัตน์ฯ เมื่อปีพ.ศ. ๒๕๑๕ เป็นต้น ปัจจุบัน พระพุทธสุนันทากรได้ประดิษฐานอยู่ที่พิพิธภัณฑ์อาคารสายสุทธานภดล และจะอัญเชิญมาในพิธีสำคัญให้ชาวสวนสุนันทาได้สักการะ อาทิ วันปีใหม่ วันสงกรานต์ เป็นต้น

รวีโรจน์  สิงห์ลำพอง : เรียบเรียง